الکتروشوک درمانی، کاربرد و عوارض جانبی الکتروشوک درمانی

نوشته شده برای at 7:06 ب.ظ
142 0

الکتروشوک درمانی، کاربرد و عوارض جانبی الکتروشوک درمانی

آیا تا به حال با اصطلاح الکتروشوک درمانی مواجه شده اید؟ شاید در فیلم های سینمایی دیده باشید که در بیمارستان ها اعصاب و روان برای بیماران بد حال از شوک الکترونیکی استفاده می کنند، معمولا این نوع درمان برای بینندگان صحنه ای وحشتناک و رعب آور را تداعی می کند و شاید خیال کنید که نوعی تنبیه و قساوت قلب می باشد که در مورد بیماران اعصاب و روان صورت می گیرد در حالی که این یک نوع روش درمانی است که مبنای علمی خاص خودش را دارد.

اگر می خواهید اطلاعات بیشتری در این زمینه به دست آورید این مقاله که درباره کابرد الکتروشوک درمانی، تاثیر و روش اجرای آن است را مورد مطالعه قرار دهید تا آگاهی های لازم را به دست آورید.

الکتروشوک درمانی چیست؟

الکتروشوک درمانی یا درمان با تشنج برقی نوعی درمان پزشکی می باشد که برای بهبود و رفع اختلالات روانی شدید مورد استفاده قرار می گیرد، الکتروشوک درمانی، روش درمانی است که معمولا به عنوان آخرین راه حل برای اختلالات افسردگی اساسی ( عمده)، افسردگی دو قطبی یا کاتاتونیا به کار می رود و برای انجام آن از بیمار رضایت گرفته می شود و در آن صورت انجام می شود.

تاریخچه الکتروشوک درمانی

در سال 1934 توانستند تا یک بیماری روان پریشی را با استفاده در کافور محلول در روغن یک تشنج درمانی ایجاد کنند و بیمار را معالجه کنند و هم چنین دانشمندان توانستند الکتریسیته را برای ایجاد تشنج بر روی مغز حیوانات مورد استفاده قرار دهند و جریان امن و خوبی را بر روی مغز ایجاد کنند، در سال 1938 یک بیمار که مبتلا به روان پریشی و هذیان گویی بود پس از یازده جلسه درمان با شوک الکتریکی مورد معالجه قرار گرفت.

بعد از آن متخصصان تلاش کردند تا مشکلات و عوارض که به خاطر شوک الکتریکی به وجود می آید را کاهش دهند و مشکلات مربوط به حافظه را بهبود بخشند و راهی ایمن برای استفاده از این روش پیدا کنند، اما با پیشرفت درمان های دارویی استفاده از الکتروشوک درمانی کاهش یافت و تنها در صورت ضروری از این روش درمانی استفاده می شود.

کاربرد الکتروشوک درمانی

زمانی که اختلالات روانی نسبت به سایر روش های درمانی مقاومت نشان دهد از روش الکتروشوک درمانی استفاده می شود معمولا این روش به عنوان گزینه آخر و زمانی که روش های دیگر درمان نتیجه ندهد مورد تجویز قرار می گیرد، الکتروشوک درمانی معمولا برای مواردی که در زیر بیان شده است مورد استفاده قرار می گیرد.

  1. اختلال افسردگی اساسی

الکتروشوک درمانی برای بیمارانی مورد استفاده قرار می گیرد که روش های درمانی بر روی آن ها جواب نداده است و یا در وضعیت خاص و اورژانسی قرار دارند. حدود 50 درصد از بیمارانی که به افسردگی اساسی دچار هستند و نسبت به روش های دیگر مقاومت نشان می دهند با این روش بهبود می یابند.

برای مثال بیمارانی که احتمال خودکشی آن ها زیاد است و کسانی که همراه با افسردگی تجاربی مبتنی بر گسست از واقعیت یا سایکوز را دارند از شوک الکتریکی استفاده می شود.

  1. کاتاتونیا

هنگامی که بیمار دچار نوعی اختلال در وضعیت روانی حرکتی شده باشد و معمولا ظاهرش به صورت مومی شکل و بهت زدگی باشد به آن وضعیت کاتاتونیا گفته می شود و این مشکل معمولا در افرادی که مبتلا به اختلال اسکیزوفرنیا هستند دیده می شود.

روش الکتروشوک درمانی معمولا خط دوم در بیماران کاتاتونیک می باشد به طوری که اگر بیمار نسبت به درمان های دارویی از خودش مقاومت نشان دهد از این روش استفاده می شود.

  1. اختلال دو قطبی

بیمارانی که به اختلال دو قطبی مبتلا هستند علاوه بر این که در اختلال دو قطبی دوره های افسردگی را تجربه می کنند دوره های دیگری مانند خلق بالا و سرخوشی شدیدی را تجربه می کنند که به آن ها دوره مانیا می گویند، روش درمانی الکتروشوک علاوه بر درمان افسردگی برای درمان مانیای شدید و مقاوم به درمان مورد استفاده قرار می گیرد.

  1. اسکیزوفرنیا

زمانی که بیمار مبتلا به اسکیزوفرنی به روش های درمانی دیگر و درمان های دارویی پاسخ نمی دهد و هذیان و توهم های بسیاری را تجربه میکند در این حالت پزشکان ممکن است دستور انجام شوک الکتریکی را بدهند و بر اساس مطالبی که گفته شد بیمارانی که به اسکیزوفرنی با علائم کاتاتونیک مبتلا هستند معمولا تحت الکتروشوک درمانی قرار می گیرند.

 

عوارض جانبی الکتروشوک درمانی

به طور کلی الکتروشوک درمانی یک روش درمانی امن به حساب می آید و بر اساس نظر دانشمندان و محققان این روش درمانی هیچ خطری بر روی ساختار مغز ندارد و آسیب های مغزی ایجاد نمی کند و بسیاری از انجمن های علمی به خصوص انجمن روانپزشکی آمریکا این روش درمانی را بی خطر دانسته اند و آن را تائید کرده اند.

اما الکتروشوک نیز یک روش درمانی است و مانند روش های دیگر عوارض جانبی و ریسک هایی خواهد داشت که از جمله آن ها می توان به موارد زیر اشاره کرد.

  1. گیجی و سردرگمی

بعد از این که بیمار شوک الکتریکی را دریافت می کند بلافاصله احساس گیجی و سردرگمی می کند، این عارضه احتمال دارد چند دقیقه یا چند ساعت اثر آن باقی بماند و در این حالت شخص بیمار نداند که کجاست و به چه علتی در مرکز درمانی قرار دارد و گیج باشد به طور معمول این اثر بعد از چند ساعت از بین می رود و پایدار بودن آن بیش از چند روز یا بیشتر بسیار نادر می باشد.

  1. مشکلات حافظه

بسیاری از بیماران زمانی که شوک الکتریکی را دریافت می کنند در یادآوری کردن رویداد های که قبل از انجام الکتروشوک درمانی اتفاق افتاده است با مشکلاتی رو به رو می شوند و بسیاری از افراد احتمال دارد وقایع چند هفته قبل تا چند ماه قبل از درمان را فراموش کنند.

اما از دست دادن حافظه بلند مدت و مربوط به زمان های دور قبل از شوک درمانی بسیار نادر می باشد و بعد از دوره های درمانی فراموشی به وجود آمده و یا مشکلات مربوط به حافظه بهبود می یابد و شرایط به حالت نرمال بر می گردد.

  1. عوارض جانبی جسمانی

در روز هایی که بیمار شوک الکتریکی دریافت می کند احتمال دارد برخی علائم جسمانی ناخوشایندی مانند حالت تهوع، سردرد و درد های عضلانی را تجربه کند البته بیمار با گزارش دادن این علائم به پزشک و دریافت داروهای مناسب و خوب می تواند این عوارض ها کنترل کند وکاهش دهد.

  1. عوارض جانبی الکتروشوک درمانی : تداخلات پزشکی

همانند هر فرایند درمانی دیگر روش الکتروشوک درمانی هم می تواند با برخی شرایط تداخلاتی داشته باشد به عنوان مثال در فرایند این روش درمانی ضربان قلب و فشار خون افزایش می یابد و به همین دلیل انجام الکتروشوک درمانی برای افرادی که دچار مشکلات قلبی هستند باید با احتیاط بیشتری انجام شود.

همچنین الکتروشوک درمانی برای بیمارانی ک به اختلالات نورولوژیک مانند صرع مبتلا هستند باید با احتیاط بیشتری صورت گیرید و جوانب مختلف آن به خوبی در نظر گرفته شود زیرا الکتروشوک درمانی باعث تحریکات خاص مغزی می شود و احتمال دارد حملات صرعی را ایجاد و شدت آن را افزایش دهد.

روش اجرای الکتروشوک درمانی

بسته به نوع اختلال و میزان شوک مورد نیاز، تعدادی الکترود در قسمت های مختلف سر گذاشته می شود و برای شروع شوک الکتریکی ابتدا باید بیمار در وضعیت بیهوشی قرار بگیرد و بعد از آن جریان الکتریکی خفیفی از طریق الکترود ها به مدت یک دهم ثانیه تا یک ثانیه وارد مغز می شود.

در این وضعیت باید فشارخون، فعالیت الکتریکی مغز و سطح اکسیژن خون در زمان وارد شدن جریان به مغز به دقت مورد بررسی قرار می گیرد. شوک های درمانی باید سه بار در هفته به مدت 2 هفته اعمال شود تا نتیجه دلخواه و صحیح از آن حاصل شود.

صحبت آخر

می بینیم که درمان با الکتروشوک یا اصطلاحا شوک درمانی بسیار متفاوت تر از آن چه افسانه ها، فیلم ها و سریال ها نشان می دهند می باشد، در واقع الکتروشوک نوعی درمان خط دوم برای برخی از بیماری های روانی است که در شرایط بسیار کنترل شده و تحت نظارت شدید مورد استفاده قرار می گیرد و تا زمانی که نیاز نباشد از این روش استفاده نمی کنند.

سوالات متداول

آیا استفاده از الکتروشوک درمانی خطرناک است؟

بر اساس تحقیقاتی که انجام شده است روش درمانی الکتروشوک روش بی خطری می باشد  و پیامد های جدی به همراه ندارد اما امروزه تنها در صورت ضروری و زمانی که بدن افراد در برابر درمان دارویی مقاوم است مورد استفاده قرار می گیرد.

توصیه می شود برای درمان اختلالات خلقی یا سایر اختلالات روانی بیش از هر چیزی از روش های روانشناختی استفاده کنید. روانشناسان و مراکز مشاوره می توانند به درستی پاسخگوی مشکلات شما باشند.

 

بازنشر(Cite this article as):
دکتر ندا. تاپ نیوز: الکتروشوک درمانی، کاربرد و عوارض جانبی الکتروشوک درمانی. آخرین ویرایش: می 29, 2021. https://psychology.e-teb.com/?post_type=post&p=6039

دیدگاه خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.